चतुर्थं ब्राह्मणम्

1

अथ हैनमुषस्तश्चाक्रायणः पप्रच्छ याज्ञवल्क्येति होवाच
यत्साक्षादपरोक्षाद्ब्रह्म य
आत्मा सर्वान्तरस्तं मे व्याचक्ष्वेत्येष त आत्मा सर्वान्तरः
कतमो याज्ञवल्क्य सर्वान्तरो यः प्राणेन प्राणिति स त आत्मा
सर्वान्तरो योऽपानेनापानीति स त आत्मा सर्वान्तरो यो व्यानेन
व्यानीति स त आत्मा सर्वान्तरो य उदानेनोदानिति स त आत्मा सर्वान्तर एष त
आत्मा सर्वान्तरः ॥ १ ॥
atha hainamuṣastaścākrāyaṇaḥ papraccha yājñavalkyeti hovāca
yatsākṣādaparokṣādbrahma ya
ātmā sarvāntarastaṃ me vyācakṣvetyeṣa ta ātmā sarvāntaraḥ
katamo yājñavalkya sarvāntaro yaḥ prāṇena prāṇiti sa ta ātmā
sarvāntaro yo'pānenāpānīti sa ta ātmā sarvāntaro yo vyānena
vyānīti sa ta ātmā sarvāntaro ya udānenodāniti sa ta ātmā sarvāntara eṣa ta
ātmā sarvāntaraḥ || 1 ||

2

स होवाचोषस्तश्चाक्रायणो यथा विब्रूयादसौ गौरसावश्व
इत्येवमेवैतद्व्यपदिष्टं
भवति यदेव साक्षादपरोक्षाद्ब्रह्म य आत्मा सर्वान्तरस्तं मे
व्याचक्ष्वेत्येष त आत्मा सर्वान्तरः कतमो याज्ञवल्क्य
सर्वान्तरः । न दृष्टेर्द्रष्टारं पश्येर्न श्रुतेः श्रोतारं शृणुया न
मतेर्मन्तारं मन्वीथा न विज्ञातेर्विज्ञातारं विजानीयाः । एष त आत्मा
सर्वान्तरोऽतोऽन्यदार्तं ततो होषस्तश्चाक्रायण उपरराम ॥ २ ॥
sa hovācoṣastaścākrāyaṇo yathā vibrūyādasau gaurasāvaśva
ityevamevaitadvyapadiṣṭaṃ
bhavati yadeva sākṣādaparokṣādbrahma ya ātmā sarvāntarastaṃ me
vyācakṣvetyeṣa ta ātmā sarvāntaraḥ katamo yājñavalkya
sarvāntaraḥ | na dṛṣṭerdraṣṭāraṃ paśyerna śruteḥ śrotāraṃ śṛṇuyā na
matermantāraṃ manvīthā na vijñātervijñātāraṃ vijānīyāḥ | eṣa ta ātmā
sarvāntaro'to'nyadārtaṃ tato hoṣastaścākrāyaṇa upararāma || 2 ||

इति तृतीयाध्यायस्य चतुर्थं ब्राह्मणम् ॥
iti tṛtīyādhyāyasya caturthaṃ brāhmaṇam ||