नवमः खण्डः
१1
अथ खल्वमुमादित्यꣳ सप्तविधꣳ सामोपासीत सर्वदा समस्तेन साम मां प्रति मां
प्रतीति सर्वेण समस्तेन साम ॥ १ ॥
atha khalvamumādityam̐ saptavidham̐ sāmopāsīta sarvadā samastena sāma māṃ prati māṃ
pratīti sarveṇa samastena sāma || 1 ||
२2
तस्मिन्निमानि सर्वाणि भूतान्यन्वायत्तानीति विद्यात्तस्य यत्पुरोदयात्स
हिङ्कारस्तदस्य पशवोऽन्वायत्तास्तस्मात्ते हिं कुर्वन्ति
हिङ्कारभाजिनो ह्येतस्य साम्नः ॥ २ ॥
tasminnimāni sarvāṇi bhūtānyanvāyattānīti vidyāttasya yatpurodayātsa
hiṅkārastadasya paśavo'nvāyattāstasmātte hiṃ kurvanti
hiṅkārabhājino hyetasya sāmnaḥ || 2 ||
३3
अथ यत्प्रथमोदिते स प्रस्तावस्तदस्य मनुष्या अन्वायत्तास्तस्मात्ते
प्रस्तुतिकामाः प्रशंसाकामाः प्रस्तावभाजिनो ह्येतस्य
साम्नः ॥ ३ ॥
atha yatprathamodite sa prastāvastadasya manuṣyā anvāyattāstasmātte
prastutikāmāḥ praśaṃsākāmāḥ prastāvabhājino hyetasya
sāmnaḥ || 3 ||
४4
अथ यत्सङ्गववेलायाꣳ स आदिस्तदस्य वयां स्यन्वायत्तानि
तस्मात्तान्यन्तरिक्षेऽनारम्बणान्यादायात्मानं
परिपतन्त्यादिभाजीनि ह्येतस्य साम्नः ॥ ४ ॥
atha yatsaṅgavavelāyām̐ sa ādistadasya vayāṃ syanvāyattāni
tasmāttānyantarikṣe'nārambaṇānyādāyātmānaṃ
paripatantyādibhājīni hyetasya sāmnaḥ || 4 ||
५5
अथ यत्सम्प्रतिमध्यन्दिने स उद्गीथस्तदस्य देवा अन्वायत्तास्तस्मात्ते
सत्तमाः प्राजापत्यानामुद्गीथभाजिनो ह्येतस्य साम्नः ॥ ५ ॥
atha yatsampratimadhyandine sa udgīthastadasya devā anvāyattāstasmātte
sattamāḥ prājāpatyānāmudgīthabhājino hyetasya sāmnaḥ || 5 ||
६6
अथ यदूर्ध्वं मध्यन्दिनात्प्रागपराह्णात्स प्रतिहारस्तदस्य गर्भा
अन्वायत्तास्तस्मात्ते प्रतिहृतानावपद्यन्ते
प्रतिहारभाजिनो ह्येतस्य साम्नः ॥ ६ ॥
atha yadūrdhvaṃ madhyandinātprāgaparāhṇātsa pratihārastadasya garbhā
anvāyattāstasmātte pratihṛtānāvapadyante
pratihārabhājino hyetasya sāmnaḥ || 6 ||
७7
अथ यदूर्ध्वमपराह्णात्प्रागस्तमयात्सउपद्रवस्तदस्यारण्या
अन्वायत्तास्तस्मात्ते पुरुषं
दृष्ट्वा कक्षꣳ श्वभ्रमित्युपद्रवन्त्युपद्रवभाजिनो
ह्येतस्य साम्नः ॥ ७ ॥
atha yadūrdhvamaparāhṇātprāgastamayātsaupadravastadasyāraṇyā
anvāyattāstasmātte puruṣaṃ
dṛṣṭvā kakṣam̐ śvabhramityupadravantyupadravabhājino
hyetasya sāmnaḥ || 7 ||
८8
अथ यत्प्रथमास्तमिते तन्निधनं तदस्य पितरोऽन्वायत्तास्तस्मात्तान्निदधति
निधनभाजिनो ह्येतस्य साम्न एवं खल्वमुमादित्यं सप्तविधꣳ सामोपास्ते ॥
८ ॥
atha yatprathamāstamite tannidhanaṃ tadasya pitaro'nvāyattāstasmāttānnidadhati
nidhanabhājino hyetasya sāmna evaṃ khalvamumādityaṃ saptavidham̐ sāmopāste ||
8 ||
इति नवमखण्डभाष्यम् ॥
iti navamakhaṇḍabhāṣyam ||