एकादशः खण्डः

1

प्राचीनशाल औपमन्यवः सत्ययज्ञः पौलुषिरिन्द्रद्युम्नो भाल्लवेयो जनः
शार्कराक्ष्यो बुडिल आश्वतराश्विस्ते हैते महाशाला
महाश्रोत्रियाः समेत्य मीमाꣳसां चक्रुः को न आत्मा किं
ब्रह्मेति ॥ १ ॥
prācīnaśāla aupamanyavaḥ satyayajñaḥ pauluṣirindradyumno bhāllaveyo janaḥ
śārkarākṣyo buḍila āśvatarāśviste haite mahāśālā
mahāśrotriyāḥ sametya mīmām̐sāṃ cakruḥ ko na ātmā kiṃ
brahmeti || 1 ||

2

ते ह सम्पादयाञ्चक्रुरुद्दालको वै भगवन्तोऽयमारुणिः सम्प्रतीममात्मानं
वैश्वानरमध्येति तꣳ हन्ताभ्यागच्छामेति तं हाभ्याजग्मुः ॥ २ ॥
te ha sampādayāñcakruruddālako vai bhagavanto'yamāruṇiḥ sampratīmamātmānaṃ
vaiśvānaramadhyeti tam̐ hantābhyāgacchāmeti taṃ hābhyājagmuḥ || 2 ||

3

स ह सम्पादयाञ्चकार प्रक्ष्यन्ति मामिमे महाशाला महाश्रोत्रियास्तेभ्यो न
सर्वमिव प्रतिपत्स्ये हन्ताहमन्यमभ्यनुशासानीति ॥ ३ ॥
sa ha sampādayāñcakāra prakṣyanti māmime mahāśālā mahāśrotriyāstebhyo na
sarvamiva pratipatsye hantāhamanyamabhyanuśāsānīti || 3 ||

4

तान्होवाचाश्वपतिर्वै भगवन्तोऽयं कैकेयः सम्प्रतीममात्मानं वैश्वानरमध्येति
तं हन्ताभ्यागच्छामेति तꣳ हाभ्याजग्मुः ॥ ४ ॥
tānhovācāśvapatirvai bhagavanto'yaṃ kaikeyaḥ sampratīmamātmānaṃ vaiśvānaramadhyeti
taṃ hantābhyāgacchāmeti tam̐ hābhyājagmuḥ || 4 ||

5

तेभ्यो ह प्राप्तेभ्यः पृथगर्हाणि कारयाञ्चकार स ह प्रातः सञ्जिहान उवाच न
मे स्तेनो जनपदे न कदर्यो न मद्यपो नानाहिताग्निर्नाविद्वान्न स्वैरी
स्वैरिणी कुतोयक्ष्यमाणो वै भगवन्तोऽहमस्मि यावदेकैकस्मा ऋत्विजे
धनं दास्यामि तावद्भगवद्भ्यो दास्यामि वसन्तु भगवन्त इति ॥ ५ ॥
tebhyo ha prāptebhyaḥ pṛthagarhāṇi kārayāñcakāra sa ha prātaḥ sañjihāna uvāca na
me steno janapade na kadaryo na madyapo nānāhitāgnirnāvidvānna svairī
svairiṇī kutoyakṣyamāṇo vai bhagavanto'hamasmi yāvadekaikasmā ṛtvije
dhanaṃ dāsyāmi tāvadbhagavadbhyo dāsyāmi vasantu bhagavanta iti || 5 ||

6

ते होचुर्येन हैवार्थेन पुरुषश्चरेत्तं हैव वदेदात्मानमेवेमं वैश्वानरं
सम्प्रत्यध्येषितमेव नो ब्रूहीति ॥ ६ ॥
te hocuryena haivārthena puruṣaścarettaṃ haiva vadedātmānamevemaṃ vaiśvānaraṃ
sampratyadhyeṣitameva no brūhīti || 6 ||

7

तान्होवाच प्रातर्वः प्रतिवक्तास्मीति ते ह समित्पाणयः पूर्वाह्णे
प्रतिचक्रमिरे तान्हानुपनीयैवैतदुवाच ॥ ७ ॥
tānhovāca prātarvaḥ prativaktāsmīti te ha samitpāṇayaḥ pūrvāhṇe
praticakramire tānhānupanīyaivaitaduvāca || 7 ||

इति एकादशखण्डभाष्यम् ॥
iti ekādaśakhaṇḍabhāṣyam ||